Duurzame mode is concessies doen

Duurzame mode is concessies doen

door: José Koopman Stylink augustus 2008

Het complete artikel vindt u op www.stylink.nl

Aderlatingen in duurzame collecties. Eigenlijk wilde ik
alleen de inkoop van volledig duurzaam geproduceerde collecties
organiseren via mijn bedrijf Koopman-works. Maar al snel bleek dat
tijdelijke concessies nodig zijn...

Verpakking, verfstoffen en fabricage
Mensen die een collectie ontwikkelen willen vaak binnen een jaar met
hun label de markt op. Concessies doen is in dat geval eerder regel dan
uitzondering. Zelfs in de Kuyichi-collectie, voor velen het grote
voorbeeld voor duurzame productie, is het percentage bio-katoen in de
collectie na een aantal jaren nog steeds minder dan 60 % (bron:
intern). Want wat is duurzame kledingproductie? Dat betekent niet
alleen milieuvriendelijk geproduceerde grondstoffen, maar ook
milieuvriendelijk geproduceerde garens, stoffen, verfstoffen,
kledingfabricage, finishing en verpakking. Natuurlijk zijn o.a. ook
arbeidsomstandigheden bepalend voor duurzame productie maar daar zal ik
nu niet op in gaan.

Realiteit bij (startend) label
Om volledig milieuvriendelijk te produceren moet je als
inkopende partij zeker zijn dat tijdens iedere productiefase,
milieuvriendelijke maatregelen zijn genomen. Dat staat in schril
contrast met feit dat een te principiële houding bij de opstart van een
label haast onmogelijk is. Reden: beperkte financiële middelen en tijd.
Wat betreft milieuvriendelijke productie heb ik bijvoorbeeld prachtige
ontwerpen van canvas met leer gezien. Het basismateriaal was geen
probleem; de lederen afwerking wel. De kosten van duurzaam geproduceerd
leer stonden niet in verhouding tot de toegevoegde waarde aan het
artikel.

Handmatig uitsnijden van kant (foto © José Koopman, privé-collectie)

Naaimachine-olie
Naast de directe kosten vergt het veel tijd om toeleveranciers te selecteren die in de hele keten volgens
het duurzame concept kunnen werken. Want als inkopende partij wil je
erop toe zien dat zoveel mogelijk milieuvriendelijk wordt verwerkt. Dat
betekent vanaf de grondstof tot en met het duurzaam omgaan met de
smeerolie van de naaimachines (waarmee men het uiteindelijke
kledingstuk naait).

logo Global Organic Textile Standard (GOTS)Nieuwe bio-ster: bamboe
Wat je in de inkooppraktijk door de beperkte productiefactoren tijd en
geld tegenkomt is dat labels twee voorwaarden hebben: biologisch
geproduceerde grondstoffen, bijvoorbeeld GOTS (Global Organic Textile
Standard) gecertificeerd en geen kinderarbeid. Dat is al een goed
begin. Het meest gebruikte materiaal, biologisch katoen, is in ieder
geval zonder pesticiden verbouwd, en het waterverbruik is veel minder
dan bij de reguliere productie. (zie Organic Exchange voor meer) Ook
bamboe is ook een veel gebruikt materiaal en relatief nieuw op de
consumentenmarkt. Het groeit snel met relatief weinig middelen. En zo
zijn er nog tal van grondstoffen die milieuvriendelijk verbouwd kunnen
worden zoals o.a. hennep, vlas en brandnetel. So far so good.

Beperkt door meters
Maar hoe kunnen we dan toch een volledig duurzaam
geproduceerde collectie op de markt brengen? De oplossing lijkt
eenvoudig: vertrouwen op gecertificeerde producenten. De praktijk leert
dat duurzame productie nog lang niet overal is doorgevoerd.
Gecertificeerde fabrieken zijn per definitie minder flexibel. En daarom
moet je als inkopende partij soms gebruik maken van ongecertificeerde
fabrieken. Als voorbeeld: het minimum aantal meters stof. Startende
labels halen die vaak niet. Een label dat prachtige biologische kleding
op de markt brengt moet dan voor een klein stukje speciaal geprinte
stof naar een nog niet gecertificeerde toeleverancier uitwijken, omdat
deze wel kleine metrages accepteert.

Voorbij het standaard T-shirt
De fabrikant zelf wil vooral rendabele productie. Terugwerkend in de
keten is dat een belangrijke reden waarom kleding van 100%
milieuvriendelijke materialen eenvoudig zijn gestyled. Met een
standaard T-shirt kun je alle kanten op. Maar het opnemen van een
speciale boord is een heel ander verhaal. Dat moet op maat ontwikkeld
worden, dus lage metrages en dus oninteressant voor een
stoffenproducent. Omdat mode meer is dan basiskleding (de klant wil
leer, wil fournituren, wil speciale finishes voor een redelijke prijs)
zijn tijdelijke concessies bij de opstart van een duurzame kledinglijn
vaak onvermijdelijk.

Aju geitenwol, hallo duurzame mode
Veel producenten zijn wel bereid tot het omschakelen naar
duurzame productie. Maar daar is een langdurige relatie voor nodig met
wederzijdse uitwisseling van kennis over mogelijkheden en wensen. Hoe
dat tot stand kan komen en welke certificeringen daarbij kunnen helpen
komt in mijn volgende bijdrage aan bod. Resumerend moet ik denken aan
de eerste geitenwollensokken-collecties. Die fase zijn we allang
voorbij. Wie weet draagt iedereen over 10 jaar alleen nog maar duurzame
geproduceerde kleding.

» website José Koopman
» website GOTS
» website Kuyichi
» website Organic Exchange